سرامیک ها

سرامیک (Ceramics) از کلمه یونانی کراموس (Keramos) گرفته شده است. سرامیک، علم و هنر ساخت و استفاده از محصولاتی است که ترکیب اصلی آنها مواد غیر آلی و غیر فلزی است. به علت وجود ترکیبات متنوع از اتم های فلزی و غیرفلزی و آرایش های متعدد ساختاری، طیف بسیار وسیعی از سرامیک ها وجود دارد.

تاریخچه علم سرامیک

۴ هزار سال قبل از میلاد مسیح بشر موفق به استخراج فلزات از کانی های طبیعی شد و بدین ترتیب عصر برنز آغاز گردید. استخراج فلزات به دماهای بالا نیاز داشت و سرامیک ها تنها موادی بودند که توانایی تحمل دماهای بالا را داشتند. ۳۵۰۰ سال قبل از میلاد مسیح اولین لعاب های شیشه ای ابداع شدند که از سطح سفال ها در برابر نشت مایعات محافظت می کردند. ظهور چرخ سفالگری در ۲۰۰۰ ق.م موجب افزایش تولید سفال شد.

ceramic2

دست یابی سفالگران چینی به تکنولوژی ساخت کوره هایی با دمای ۱۲۰۰ درجه سانتی گراد سبب شد تا ظروف پخته شده در این دما تخلخل بسیار کمی داشته باشند. در حدود سال ۶۰۰ میلادی، سفالگران چینی ترکیب خاک چینی (petuntse) را کشف کردند که در هنگام پخت با کائولن واکنش داده و ماده ای شیشه ای ایجاد می کرد. مارکوپولو در سال ۱۲۹۲ نام این سرامیک را alla porcella نهاد و امروزه این سرامیک ها با نام پرسلان شناخته می شوند. تلاش اروپایی ها برای ساخت بدنه هایی مشابه با این سرامیک ها سرانجام در سال ۱۷۱۰ در آلمان به نتیجه رسید و اولین خط تولید انبوه پرسلان در سال ۱۸۰۰ در انگلستان راه اندازی شد. تغییرات مهم در صنعت سرامیک در سال ۱۸۰۰ اتفاق افتاد و منجر به تولید مواد جدیدی گردید که خواصی متفاوت با سرامیک های سنتی داشتند.

سفال، سنگینه، پرسلان، آجر، شیشه و سیمان همگی سرامیک های سنتی هستند که امروزه نیز تقریباً در تمام عرصه های زندگی مورد استفاده قرار می گیرند. آن ها هنوز از مواد طبیعی استخراج شده از زمین تشکیل می­شوند. اما تغییرات مهمی در دهه ۱۸۰۰ رخ داد که منجر به ظهور سرامیک های جدید ساخته از مواد تخلیص شده و حتی مصنوعی شد که دارای خواصی بودند که سرامیک های سنتی فاقد آن بودند. این سرامیک های جدید که به آن ها سرامیک های مدرن، ظریف یا پیشرفته می گویند راه را برای تمدن جدید هموار ساختند. تاریخ سرامیک های نوین تا حدی شبیه یک معما است که باید قطعات گوناگون آن را یافت تا بتوان تصویر کلی آن را مشخص کرد. کشف الکتریسیته، پیشرفت های اولیه در شیمی و اختراع خودرو همگی به حل این معمای سرامیکی کمک می کنند. حتی تلاش های مردم قدیم برای جادوی ساخت سنگ های قیمتی مانند یاقوت و الماس نقش مهمی در توسعه سرامیک های نوین بازی می­کند.

ceramic3

توسعه سرامیک ها تأثیر بسیار زیادی بر تمدن گذاشته است. فقط در یک قرن گذشته، دانش ما نسبت به سرامیک ها به حد انفجار رسیده است. اینک ما برخی از رفتار سرامیک ها که قرن ها ذهن انسان را به خود مشغول کرده بود، شناخته ایم. حال می توانیم سرامیک ها را طراحی و مهندسی و با مواد دیگر مخلوط کنیم تا تقریباً هر مشکلی را برطرف کنیم. برای داشتن بسیاری از محصولات فوق العاده مانند رادیو، تلویزیون، الیاف   شیشه­ای، لیزر، فراصوت، اسباب مایکروویو و مخابرات، هواپیمای جت، رایانه خانگی و تلفن همراه مرهون سرامیک های نوین هستیم.

 

درباره نویسنده

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *